Soms voel je dat er iets in je speelt, maar lukt het niet goed om er woorden aan te geven.
Je bent prikkelbaar, moe, gespannen of onrustig, zonder precies te weten waarom.

Veel mensen zijn gewend om door te gaan, gevoelens weg te drukken of alles vooral te begrijpen met hun hoofd. Maar emoties en gevoelens hebben een functie. Ze laten vaak zien wat je raakt, wat je nodig hebt of wat belangrijk voor je is.

Wanneer je het contact met je binnenwereld kwijtraakt, kan het moeilijker worden om goed voor jezelf te zorgen of keuzes te maken die echt bij je passen.

Door beter stil te leren staan bij wat je voelt, ontstaat vaak meer helderheid, rust en verbinding met jezelf.

Emoties en gevoelens zijn niet helemaal hetzelfde

We gebruiken de woorden emoties en gevoelens vaak door elkaar, maar er zit verschil tussen.

Emoties

Emoties ontstaan vaak als reactie op een situatie.
Bijvoorbeeld wanneer iemand iets zegt wat je raakt, wanneer je schrikt of wanneer een grens wordt overschreden.

Emoties kunnen krachtig zijn en zich duidelijk laten merken in je lichaam:

• spanning,
• huilen,
• boosheid,
• hartkloppingen,
• verstijven,
• rood aanlopen.

Ze vragen als het ware om aandacht.

Soms kunnen emoties zo sterk zijn dat ze je helemaal meenemen. Op zulke momenten is het vaak moeilijker om helder te denken of goed te voelen wat je werkelijk nodig hebt.

Gevoelens

Gevoelens zijn meestal stiller en minder heftig dan emoties.
Ze hebben vaak meer te maken met wat diep van binnen belangrijk voor je is.

Denk bijvoorbeeld aan:

• liefde,
• verbondenheid,
• vertrouwen,
• verdriet om gemis,
• ontroering,
• een innerlijk gevoel dat iets wel of niet klopt.

Gevoelens laten zich niet altijd makkelijk uitleggen. Soms voel je gewoon dat iets bij je past, of juist niet.

Waar emoties vaak snel opkomen en weer afnemen, zijn gevoelens meestal dieper en stabieler aanwezig.

Sommige mensen zeggen daarom wel eens: “Emoties schreeuwen, gevoelens fluisteren.”

Wanneer gevoelens geen ruimte krijgen

Soms leren mensen om gevoelens weg te stoppen. Bijvoorbeeld doordat daar vroeger weinig ruimte voor was, of omdat emoties overweldigend voelden.

Dan kan het veiliger lijken om vooral vanuit het hoofd te leven:

• analyseren,
• doorgaan,
• sterk zijn,
• aanpassen,
• alles beredeneren.

Dat helpt vaak tijdelijk om overeind te blijven. Maar op langere termijn kun je steeds verder verwijderd raken van wat je werkelijk voelt of nodig hebt.

Mensen merken dan bijvoorbeeld:

• innerlijke onrust,
• vermoeidheid,
• sneller overprikkeld raken,
• niet goed meer weten wat ze willen,
• moeite met grenzen voelen,
• of plotselinge emotionele uitbarstingen.

Het is een beetje als een bal onder water duwen. Dat kost veel energie.

Opnieuw contact maken met jezelf

Wanneer gevoelens lange tijd weinig ruimte hebben gekregen, kan het spannend zijn om weer meer te gaan voelen.

Vaak begint dat juist klein:

• even stil worden
• merken wat er in je lichaam gebeurt
• woorden geven aan wat je voelt
• jezelf serieus nemen

Dat kan via schrijven, wandelen, muziek, gesprekken, creatieve expressie, ademhalingsoefeningen of momenten van rust.

Het helpt al enorm om met meer aandacht aanwezig te zijn bij wat er in je leeft.

Wil je hiermee oefenen?

Het herkennen van emoties en gevoelens is iets wat je stap voor stap kunt ontwikkelen. Daarom maakte ik de oefening:

→ Wat voel ik nu eigenlijk?
Een oefening om emoties beter te herkennen en woorden te geven aan wat er in je speelt.