Veel vrouwen van 40+ ervaren innerlijke onrust of raken de grip kwijt, vaak zonder direct te begrijpen waarom. Klachten zoals onrust, vermoeidheid, prikkelgevoeligheid of stemmingswisselingen worden dan al snel gezien als stress of overspannenheid.
Soms door jezelf, soms ook door de omgeving of zelfs door een arts.
Mogelijk is er sprake van de perimenopauze. Dit zijn de jaren voorafgaand aan de overgang. De overgang is tenslotte maar één dag in je leven, namelijk de laatste dag van je allerlaatste menstruatie. Gemiddeld is een vrouw dan 52 jaar. Veel vrouwen herkennen deze perimenopauze niet, omdat ze vaak nog gewoon menstrueren.
Wat je kunt ervaren
In de perimenopauze verandert er van alles in je lichaam. Je hormonen schommelen meer, en dat kan invloed hebben op allerlei lichamelijke processen en je energie.
Maar ook op hoe je je voelt en hoe je reageert. Het zit dus zeker niet “tussen je oren”. En er is ook zeker niets “mis” met je.
Het betekent dat je in een fase zit van verandering. Je kunt bijvoorbeeld merken dat:
- je sneller overprikkeld of emotioneel bent
- je energie meer schommelt en je je vaker moe voelt
- dingen die eerst werkten, niet meer goed bij je passen
- je behoefte hebt aan meer rust of tijd voor jezelf
- je twijfelt over wat je wilt of nodig hebt
- je je afvraagt wie je bent, los van alles wat je doet voor anderen
- je sneller tegen grenzen aanloopt
Een fase van verandering
Jarenlang heb je misschien gezorgd, doorgegaan en je aangepast.
In deze fase verandert dat vaak. Je merkt dat je minder energie hebt om alles vol te houden zoals je gewend was.
En dat er van binnen iets begint te verschuiven. Dat je steeds vaker het verlangen krijgt om jezelf op de eerste plaats te zetten. Dat kan ongemakkelijk zijn en schuldgevoel oproepen, omdat je dat niet van jezelf kent.
Het kan voelen alsof je jezelf een beetje kwijt bent, of juist opnieuw moet leren kennen.
Voor veel vrouwen geeft het al rust om dit te weten.
Dat wat je ervaart, ergens bij kan horen. En dat je hierin niet de enige bent.
Deze levensfase nodigt je uit om anders met jezelf om te gaan.
Leren luisteren naar jezelf
De overgang is geen probleem dat opgelost moet worden. Het is een proces waarin je stap voor stap opnieuw ontdekt wat bij je past.
Misschien merk je dat je:
- beter wilt voelen waar je grenzen liggen
- meer wilt luisteren naar wat er in je leeft
- ruimte wilt maken voor jezelf
- op zoek bent naar wat je energie geeft
- anders wilt omgaan met verwachtingen, van jezelf en van anderen
Wat je voor jezelf kunt doen
Je hoeft dit niet groots aan te pakken. Het begint vaak met het opmerken van wat er in je gebeurt, en daar een klein beetje naar handelen. Kleine aanpassingen kunnen al verschil maken in hoe je met jezelf omgaat.
Bijvoorbeeld:
- als je merkt dat je moe of onrustig bent, ga even zitten en stel jezelf één vraag:
"wat heb ik nu nodig: doorgaan of even pauze?"
Dat kan al zo simpel zijn als 5 minuten zitten zonder iets te doen - merk je dat je hoofd vol is, kies dan bewust één ding tegelijk in plaats van alles door elkaar
bijvoorbeeld eerst alleen de vaatwasser uitruimen, en daarna pas iets anders - als je geïrriteerd of gejaagd reageert, kan dat een signaal zijn dat je over je grens heen bent
zie dat niet als “fout”, maar als een teken dat je even moet stoppen - plan op een dag één moment waarop niets hoeft
al is het maar tien minuten op de bank, zonder telefoon of afleiding - kies één klein ding dat je energie geeft en doe dat bewust
bijvoorbeeld even naar buiten, iets opschrijven wat je bezighoudt of rustig zitten met een kop thee - merk je dat je streng bent voor jezelf op een dag dat het minder gaat
kijk eens of je het anders kunt benaderen. Bijvoorbeeld door tegen jezelf te zeggen:
“vandaag is het even zo, wat is wél haalbaar?” en laat de rest voor wat het is
Herkenbare momenten op een dag
Soms helpt het om op vaste momenten even stil te staan bij hoe het met je gaat.
In de ochtend
Voordat je opstaat, voel even hoe je erbij zit.
Voel je je moe? Kijk of je de dag wat rustiger kan beginnen.
Voel je je uitgerust? Kijk wat je wilt doen.
Je hoeft niet elke dag hetzelfde te kunnen
In de middag
Als je energie zakt, neem dat serieus in plaats van eroverheen te gaan.
Is het omdat je je moe voelt? Misschien kun je even pauzeren en rustig zitten, of één ding minder doen dan je had gepland.
Heb je misschien trek? Eet iets.
In de avond
Als je merkt dat je overprikkeld bent, zet dan bewust een stap terug.
Gebruik minder scherm, zachter licht en zet waar mogelijk geluid uit.
Dat geeft je de kans om te ontprikkelen voordat je naar bed gaat.
Oefeningen
Als je merkt dat dit je herkenning geeft, kan het helpend zijn om hier wat bewuster bij stil te staan.
Misschien helpen deze oefeningen je om meer zicht te krijgen op wat er in je leeft:
Neem eruit wat bij je past, en laat de rest voor wat het is.